Blog của cựu học sinh trường Nữ Trung Học Qui Nhơn

Trang NhàThể LoạiĐoản VănNhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn

Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn

1.
Để viết được một truyện ngắn tương đối thành công, người viết phải xây dựng được một nhân vật có đầy cá tính, vừa giống người bình thường, vừa không lẫn vào đám đông.A Q của Lỗ Tấn (Trung Quốc), Chí Phèo của Nam Cao (Việt Nam)… là một ví dụ.Bạn cũng có thể xây dựng nhiều nhân vật với nhiều tính cách khác nhau, nhưng thường thì người đọc chỉ nhớ đến nhân vật nổi bật trong câu chuyện.
Muốn xây dựng được một nhân vật như thế, điều cần thiết là người viết phải có vốn sống phong phú.
Một người viết văn không giàu có về vốn sống, khó có sức để đi xa trên con đường thiên lý của văn chương.
Nếu bạn có đam mê sẽ trở thành một nhà văn, đó là một điều hết sức may mắn cho bạn.Đối với những người khác, người ta thường sợ hoặc trốn chạy nỗi cô đơn, đau khổ, bất hạnh trong cuộc đời, nhưng với bạn, bạn hãy chấp nhận tất cả – hạnh phúc và khổ đau- mà cuộc sống mang lại cho bạn mỗi ngày, như là bài học cần thiết để làm phong phú vốn sống của bạn.
Khi có vốn sống, người viết dễ xây dựng nhân vật làm người đọc không quên, bằng những chi tiết dồi dào được lấy ra từ vốn sống.Vì thiếu những chi tiết sinh động, nhân vật sẽ không có xương thịt, như những người máy vô hồn.

2.
Trong truyện Chiếc Lá Cuối Cùng của O.Henry, chi tiết người họa sĩ già yếu, bệnh tật cố leo lên cành cây trong đêm bão tuyết để gắn được chiếc lá của chính ông vẽ, với mong mỏi là cứu sống cô họa sĩ trẻ, đã là một bài học sâu sắc về tình người, làm lay động hàng triệu con tim người đọc.

Nhà văn Nguyễn Mộng Giác, trong một truyện ngắn tôi đọc đã lâu, có chi tiết làm tôi không thể nào quên.Xin kể lại vắn tắt.
Một người cha đèo đứa con trai trên chiếc xe đạp cũ.Khi lên dốc, thấy cha mình đạp ì ạch, đứa con ngồi sau pa-ga thường đứng nhỏm lên. Người cha hỏi:
– Sao con không ngồi yên mà thích nhỏm dậy?
Đứa con trả lời:
– Con nhỏm lên cho nhẹ bớt, để cha đạp đỡ mệt.
Những chi tiết như vậy đi sâu vào lòng người, vì đã đánh động tình phụ tử thâm sâu.

Không cần phải dùng ngôn ngữ ‘đao to búa lớn’, chính những chi tiết nhỏ đắc địa đã góp phần làm nên một truyện ngắn hay.

3.
Truyện dài, tiểu thuyết là cả một đời người với nhiều nhân vật khác nhau. Truyện ngắn, có thể là một giai đoạn, một khoảnh khắc thời gian, một tâm trạng…Tại sao trong ngày hôm nay, một người nào đó đã để lại trong lòng bạn một ấn tượng không phai ? Gương mặt, lời nói, tính cách hay hành động của họ? Hãy nghĩ tới tất cả những điều ấy, trước khi bạn có ý định viết một truyện ngắn.

Lữ Vân
20.4.2012

20 BÌNH LUẬN

  1. RE: Đám Cưới Con Gái
    Cô dâu xinh quá là xinh , chú rễ thật có phúc . Chúc mừng hai chaú trăm năm hạnh phúc. Xín chúc mừng hai họ có dâu hiền rể thảo. Má cô dâu ngày xưa chắc cũng thuộc loại ” Nghiêng thùng đổ nước ” phải không ? bây giờ trông cũng rất còn phong độ . Thân mến NgocLan

  2. RE: Đám Cưới Con Gái
    Ngọc Lan có phải là cô bạn Diệu Tâm hay nhắc không đây? chụp dô hình coi dậy chớ ở ngoài già hú hà Lan ơi 😆
    Cám ơn Lan, mình sẽ chuyển lời chúc mừng đến cho các cháu.

  3. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Rất đồng cảm với anh Lữ Vân về “điều cần thiết là người viết phải có vốn sống phong phú” và “những chi tiết sinh động”, “nhân vật gây ấn tượng” trong truyện ngắn.
    Tâm nghĩ giữa truyện ngắn và truyện dài kiểu trường thiên tiểu thuyết, loại nào cũng có cái khó riêng của nó, nhưng một số điểm anh đã nêu trong bài cũng có thể áp dụng như nhau.
    Hy vọng anh Lữ Vân sẽ viết tiếp qua chủ đề “truyện dài”. Theo Tâm, vì thích đọc truyện dài nên thấy loại này cần phải hấp dẫn hơn mới đọc nổi! Đọc loạt tiểu thuyết thuộc loại kinh điển trong văn chương Anh như Đồi Gió Hú, Jane Eyre v.v. của chị em Bronte, Tâm luôn ngưỡng mộ vì cách xây dựng nhân vật và chi tiết trong các tác phẩm của họ, dù lúc viết ra những tác phẩm này họ còn rất trẻ.
    Cảm ơn anh Lữ Vân.

  4. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    “không cần dùng ngôn ngữ đao to búa lớn, chính những chi tiết đắc địa đã góp phần làm nên một truyện ngắn hay”
    H rất đồng ý với anh điều này.

  5. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Diệu Tâm thân,
    Ngoài vốn sống phong phú, người viết truyện cũng cần giàu sức tưởng tượng.Điều này có thể giải thích vì sao chị em Bronte còn rất trẻ mà đã viết Đỉnh gió hú, Jane Eyre (Kiều Giang- Hoàng Hải Thủy phỏng dịch) hay như vậy.Tuy nhiên, giàu sức tưởng tượng mà thiếu vốn sống, chủ đề trong một tác phẩm vẫn hẹp hơn tác phẩm của một cây bút có cả hai.
    Thành thật mà nói, những bài viết ngắn của LV chỉ là một số cảm nhận của một người yêu thích và đam mê văn chương. Còn muốn tìm hiểu bài bản hơn về Truyện Ngắn, Tiểu Thuyết…Diệu Tâm có thể tham khảo các sách chuyên đề hoặc truy cập qua Google, Wikipedia…
    Cảm ơn Diệu Tâm đã đồng cảm.

  6. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Hà Xưa thân,
    Chi tiết trong truyện rất quan trọng, vì chi tiết sai sẽ làm truyện mất giá trị.Nhà văn Mai Thảo nói:” Chi tiết là tiểu thuyết”.
    Cảm ơn Hà Xưa đã đồng ý.

  7. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Chỉ có một điều truyện ngắn là như thế nào. Anh đã viết chưa? Đôi khi cái cảm nhận , mổi người mổi khác. Lữ Vân ơi anh hảy viết và đừng nói. Anh đọc là cảm nhận của anh. Tôi thích điều gì là tôi biết, chắc gì anh đã biết. Quan trọng nhất là anh cho ràng cảm nhận mình là đúng thì anh đã sai. Tôi đọc một tác phẩm thì tôi cảm nhận. chỉ tiếc rằng ta chưa phải nên người. Ta chỉ viết cho vui thôi, phải không Hồ Văn Khánh ơi!

  8. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Tôi nói thêm xin anh “Đừng buồn”
    Hạnh phúc đơn sơ là hạnh phúc mình có được

  9. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    gửi anh Phạm Văn Tòng,
    Dù anh nêu tên tôi, nhưng thú thật, tôi chưa hề biết anh.Tôi chỉ mới đọc một hai truyện ngắn của anh trên nthqn.org.Xin trao đổi với anh vài điều:
    – Viết về văn chương và sáng tác là hai lĩnh vực khác nhau.Trên Trang Nhà, lĩnh vực này hơi bị bỏ trống,so với thơ văn, nên để xây dựng một sân chơi phong phú, tôi viết thêm mảng này.
    Tuy nhiên, không ai đòi hỏi người viết lý luận phê bình văn chương phải là người sáng tác hay và ngược lại.Và nếu ai có cảm nhận văn chương khác, cũng có thể tham gia bằng những bài viết phát biểu quan điểm văn chương của mình.
    – Tôi chưa hề cho cảm nhận của mình là đúng, của người khác là sai.
    Tôi rất hãi sự áp đặt, dù trong văn chương hay trong đời sống.Nó tố cáo một tâm hồn kẻ cả, trịch thượng,nhỏ nhen.
    – Tôi hạnh phúc hay bất hạnh đâu cần anh khuyên bảo.Lẽ ra một người viết văn phải cảm thông, chia xẻ hơn là ăn nói có vẻ răn dạy.
    Cảm ơn anh.

  10. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Tôi xin lổi, bởi đôi khi tôi không phải là tôi nghĩ, sự cảm thông thì đã có. Nếu có điều gì không phải anh bỏ qua. Thân mến.

  11. Gửi anh Lữ Vân
    Cám ơn anh về bài viết rất thiết thực và bổ ích , còn đón nhận nó như thế nào là tùy người đọc , NĐH chỉ xin góp thêm một chút ngoài lề . Là người đọc NĐH luôn có một mong muốn rất chân thành ( vì đã gặp thường xuyên ) là người viết xin hãy làm ơn viết cho đúng chính tả !Hãy nghiêm túc với chính mình trước tiên ! Từ cái dấu , từ ngữ , chấm câu v/v…( hic ! ) , đó là cái căn bản , cái thái độ trọng thị cần thiết cho một bài viết , bởi văn viết không phải văn nói . Nó là “thước đo” của trình độ tiếng Việt . Đừng “hành hạ” người đọc thêm nữa… Mong lắm thay !

  12. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Ngô Đình Hải thân,
    Rất đồng ý với điều mong muốn rất chính đáng và nghiêm túc của Hải là người viết phải viết đúng chính tả.
    Lớp trẻ bây giờ ít chú ý điều này, nhưng lớp cha ông phải làm gương cho chúng.
    Một đứa em họ, trong bài thi tốt nghiệp môn chính trị đã viết: ” Lãnh tụ XYZ là một người kiệt sức (thay vì kiệt xuất)” nên đã bị đánh rớt.
    Viết sai chính tả có một chữ mà tai hại thay!
    Cảm ơn Hải.

  13. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Anh Lữ Vân thân mến,
    Để viết được một truyện ngắn [i]tương đối thành công [/i] đối với dân “nghiệp dư” theo V là không dễ. Để bàn về truyện ngắn (hay một loại hình văn học khác),càng khó vì người viết cần thêm những cảm nhận tinh tế chứ không chỉ đơn thuần là lý luận (sẽ là lý luận suông). V rất tâm đắc với những [i]chi tiết nhỏ đắc địa [/i] nói chung, và cụ thể mà anh đã trích dẫn. Cái tài của người viết là chọn được những chi tiết vặt vãnh đời thường để tự nó tạo nên cảm xúc cho người đọc. Những “kiểu” truyện ngắn rất ngắn 100 chữ, 1000 chữ… càng rất cần những chi tiết ấy ( có lần V đã thử viết mà không ra… truyện ngắn 😆 )
    Cảm ơn anh đã chia sẻ niềm yêu thích văn chương (ở một chủ đề mà học trò trung bình như V luôn thấy rất khó 😛 )

  14. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Hi hi, cho V “nhiều chiện” thêm một chút nữa.
    Anh Hải ơi! V đồng cảm với [i]mong muốn chân thành [/i] của anh lắm lắm.
    Mong sao trên nth.org không có những bài viết “vô tư” lỗi chính tả như V cũng đã thấy ở đâu đó, vì sự trong sáng của Tiếng Việt và vì tính nghiêm túc của trang nhà. Riêng những cuộc tình say đắm của các ông anh mà có lỡ tùm lum “Lỗi chính tả” thì chắc chắn được…OK thôi! 😆

  15. Lỗi Chính Tả
    Về lỗi chính tả, anh Lữ Vân cho phép DT nói thêm một chút “ké” với Ngô Thanh Vân:
    Trước khi muốn làm thơ, viết văn, thậm chí gửi lời bàn thôi, mong rằng các bạn hãy để ý đến lỗi chính tả. Vì đọc nhiều bài hay mà cứ thấy lỗi ở những chữ không đáng bị lỗi, cảm giác người đọc sẽ thấy rất .. khó chịu. Từ đó đánh giá luôn là tác giả đã không được nghiêm túc lắm với chính mình. Trước mỗi từ bạn phân vân không biết dùng dấu hỏi hay ngã, dùng X hay S v.v… bạn nên kiểm tra lại trong tự điển tiếng Việt, cũng có thể qua Google hay cài phần mềm sẵn vào máy để máy báo lỗi.
    Anh Hải ơi, trong bài thơ mới đây của anh, DT cũng “phát hiện” ra một lỗi chính tả đó nhé. Mời anh xem lại và .. tự sửa nha không thì “há miệng mắc quai” đó 😛

  16. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Ngô Thanh Vân mến,
    Ngồi trước trang giấy trắng hay màn hình vi tính để viết truyện ngắn, ai cũng thấy mình như mới viết lần đầu, vì phải đối diện với những gì mình chưa nắm hết được.Để khắc phục khó khăn này, theo anh là có hai cách:
    1.Suy nghĩ toàn bộ câu chuyện với những nút thắt, mở, tình huống… cho cụ thể, chín chắn trong đầu rồi hãy viết.Thời gian suy nghĩ có lẽ sẽ lâu, nhưng giúp rút ngắn thời gian viết.
    2.Nếu thích, cứ viết theo cảm xúc ban đầu, một thời gian sau đọc và chỉnh sửa lại.
    Truyện ngắn phải có truyện, nếu không, dễ lan man sang các thể loại khác: Tùy bút, tản văn…
    Vài điều trao đổi để Vân tham khảo thêm.
    Cảm ơn Vân đã góp lời bàn chân tình.
    Lv.

  17. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    gửi Ngô Thanh Vân và Nguyễn Diệu Tâm,
    Rất đồng ý với Vân và Tâm về vấn đề viết đúng chính tả.
    Cảm ơn.

  18. RE: Nhân Vật Và Chi Tiết Trong Truyện Ngắn
    Anh Lữ Vân ơi, dạo này Dao nghiền ngẫm những bài viết của anh đó. Nếu một ngày thật đẹp trời mà Dao viết được một câu chuyện ngắn cho ra chuyện ngắn thì Dao đã nghiền ngẫm đúng theo những gì anh gởi gắm rồi đó 🙂

    Về chuyện lỗi chính tả trên trang nhà thì Dao hoàn toàn đồng ý với các anh chị.
    Khi đăng bài nói chung, admin nhờ vào sự hoàn chỉnh về chính tả của bài viết của các bạn rất nhiều vì thú thật là có đôi lúc admin cũng …bơi nên sơ sót khi đăng bài.

    Sau khi bài đã được post, nếu phát hiện lỗi các bạn cũng có thể tự sửa lỗi trong bài của mình bằng cách:
    – Đăng nhập
    – Bấm vào bài
    – Bấm vào dấu hiêu cây bút chì nằm ở góc trên,bên phải của bài
    – Sửa lỗi chính tả
    – Bấm vào nút “Lưu” ở góc trên, bên phải của bài

    Bạn cũng có thể sửa lỗi chính tả trong lời bàn của mình sau khi dã post bằng cách tương tự, nút cây bút chì (nút sửa) nằm phía bên trái của lời bàn

    Mong các bạn dùng cách trên khi cần sửa chữa bài viết cũng như lời bàn của mình cho được hoàn chỉnh hơn sau khi đã post. Nếu có gì trở ngại trong khi sửa cho Dao biết nha.
    Cảm ơn các bạn
    Dao

  19. chi tiết
    Chú ơi, cháu đang là học sinh nhưng việc để hiểu rõ và phân biệt thế nào là chi tiết và thế nào là tình tiết rất khó, chú có thể giúp cháu được không ạ, cháu cảm ơn chú rất nhiều ạ.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Bài Cùng tác Giả